CSDL NVSS: tác giả Việt nam có bài công bố khoa học Scopus, ISI, Nafosted

Bình duyệt tích cực giúp nhà nghiên cứu trẻ có động lực chiến đấu

SSHPA (23-04-2019) — Sau khi một bản thảo được gửi đi bình duyệt, các nhà nghiên cứu sẽ được rèn luyện thần kinh thép thông qua quá trình chờ đợi, và đối mặt với một từ đầy ám ảnh—Rejection—và những dòng chữ mở đầu bằng: “Chúng tôi rất tiếc nhưng …”

Việc bị từ chối đăng bài, hay tài trợ đối với mỗi nhà nghiên cứu có thâm niên là một câu chuyện hiển nhiên; nhưng những lần đầu tiên xảy ra luôn mang lại cảm giác khó chịu nặng nề. Đối với các nhà nghiên cứu trẻ, đối mặt với sự khắc nghiệt và nặng nề đó luôn tiềm tàng khả năng suy sụp, stress, hay tậm chí là hội chứng tự ngờ vực (Imposter Syndrome).

Tác giả Nicole Bedera (University of Michigan, Hoa Kỳ) đã đưa ra một số gợi ý dành cho các nhà phản biện khi bình xét bài của một nghiên cứu sinh trên trang blog scatterplot. Những gợi ý này, không nhằm giảm đi tính khách quan, mà hướng đến những bình duyệt thực sự hữu ích cho những người đang chập chững bước trên con đường nghiên cứu.

Hướng đến điểm nổi bật của bản thảo: Bên cạnh những lỗi logic, cấu trúc lộn xộn, hay phương pháp yếu, thì đâu đó trong bản thảo của một nghiên cứu sinh vẫn có những điểm sáng. Chỉ ra điểm sáng đó và giúp họ biết được thế mạnh của mình là động lực tốt để tác giả trẻ có thể tiếp tục chiến đấu.

Tương lai: Những cụm từ như “trong bản thảo tiếp theo” hay “trong quá trình chỉnh sửa trong tương lai” nhắc nhở những nhà nghiên cứu trẻ rằng thử, sai, và sửa là quá trình tự nhiên của học tập. Chính vì vậy, từ chối đăng bài không có nghĩa là cả dự án sẽ bị quẳng vô sọt rác

Lựa chọn điểm nhấn: Đối với những người mới vào nghề, đôi lúc họ tốn rất nhiều thời gian cho các công việc ngoài lề mà bỏ quên những điểm trọng yếu để cải thiện bản thảo. Chính vì vậy, các nhà bình duyệt nên tập chung vào những điểm quan trọng nhất, giúp nghiên cứu sinh hiểu rõ mình cần cải thiện điểm nào.

Đặt ra câu hỏi: Khi gặp phải những phê bình khắc nghiệt, các nhà nghiên cứu trẻ dễ bị choáng ngợp bởi sự thẳng thắn của phản biện cũng như sự yếu kém của bản thân. Tuy nhiên, đôi lúc thay vì đưa ra một lời phê bình thẳng thắn, thì đặt ra câu hỏi để kích thích suy nghĩ của nhà nghiên cứu trẻ sẽ tốt hơn rất nhiều.

Gợi ý các nghiên cứu hợp lí: Ban quản trị SSHPA từng gặp một bản bình duyệt dài 6 – 7 trang với đầy đủ trích dẫn các nghiên cứu mà nhà phản biện cho rằng bản thảo đó còn thiếu. Tuy tốn công, nhưng rõ ràng đây là một gợi ý hợp lý để nghiên cứu sinh không bị hoang mang giữa một rừng nghiên cứu dày đặc hiện nay. Tuy nhiên, bản thân tác giả bản thảo cũng cần chú ý đến vấn đề cưỡng bức trích dẫn khi được gợi ý bài báo.

Lỗi typos: Một bản thảo có thể có rất nhiều lỗi này, và nó khiến quá trình bình duyệt có thể rất khó chịu. Tuy nhiên, công đoạn này nên được để sau các quá trình chỉnh sửa nặng về nội dung.

Sự tử tế: Sự khắc nghiệt, chắc chắn là một phần không thể tránh khỏi. Chỉ một từ “Rejection” cũng mang lại cảm giác không mấy dễ chịu. Chính vì thế, những bản bình duyệt tử tế, có tính xây dựng, và có ích sẽ giúp các tác giả rất nhiều. Nếu ngay từ những bản thảo đầu tiên, nghiên cứu sinh đã chạm ngưỡng hoàn hảo thì có lẽ việc đi học cũng đâu quá cần thiết. Vì vậy, mọi lỗi lầm không nên khiến các tác giả cảm thấy mất phương hướng.

Cá nhân tác giả Nicole Bedera thì cho rằng những bình duyệt xấu tính thường thuộc về những phản biện lười nhác. Chỉ trích, thậm chí xúc phạm tác giả thì luôn dễ hơn là mang lại những lời khuyên chân thành, hữu ích.

(Nguồn: Pexels)

Nhận ra giới hạn của bản thân: Hiện nay, mỗi ngành đều có tính chuyên môn hóa cao, đồng thời xu hướng liên ngành cũng khiến ngay cả chuyên gia hàng đầu cũng có những điểm mù về kiến thức. Chính vì vậy, các phản biện cũng nên tôn trọng những kiến thức mà các nghiên cứu sinh có, và chú ý đến các vấn đề có thể nằm ngoài chuyên môn của mình.

Khi từ chối bài nộp, một bức thư giải thích dài và trọn vẹn sẽ mang lại cảm giác dễ chịu hơn là sự nặng nề, hay đôi lúc còn là mờ ám. Đối với các nghiên cứu sinh trẻ, đó có thể là những lần đầu tiên của họ, vì thế mỗi bản bình duyệt còn sẽ là động lực để họ tiếp tục dấn thân vào con đường học thuật.

*Tham khảo:

Nicole Bedera. How to peer review for grad students. URL: https://scatter.wordpress.com/2019/04/11/how-to-peer-review-for-grad-students/.


Bài liên quan:


Ý kiến bạn đọc (0):