CSDL NVSS: tác giả Việt nam có bài công bố khoa học Scopus, ISI, Nafosted

Đại dịch và khoa học xã hội

SSHPA (2-4-2020) — Sự bùng nổ trên toàn cầu của virus COVID-19 đã và đang là một thách thức không hề nhỏ cho toàn xã hội nói chung và giới học thuật, khoa học xã hội nói riêng. Đại học trên toàn thế giới lần lượt đóng cửa, chuyển sang giảng dạy và hoạt động trực tuyến.

Trong bối cảnh này, vào ngày 23 tháng 3, tác giả Michael Taster – Quản lý biên tập trang blog nổi tiếng của trường Đại học Kinh tế London, thường được gọi là LSE Impact of Social Sciences – đã có những chia sẻ cá nhân về vai trò của khoa học xã hội ở thời điểm hiện tại dưới tiêu đề “Editorial: Social science in a time of social distancing”. Bài viết gồm 4 phần chính, lần lượt là tầm ảnh hưởng của khoa học xã hội, truyền thông của khoa học xã hội, nghiên cứu khoa học xã hội và phá vỡ những điều hiển hiện trong khoa học xã hội.

Trong thời điểm mà mọi sự quan tâm chú ý được đổ dồn vào nghiên cứu y khoa để đối phó với địa dịch, những nghi ngại về sự cần thiết của khoa học xã hội khi đối đầu với virus COVID-19 vẫn còn tồn tại, theo tác giả, những đóng góp của khoa học xã hội trong công cuộc này là vô giá và quan trọng hơn bao giờ hết nhờ hệ thống kiến thức, thông tin đa ngành khổng lồ.  

Tuy nhiên, làm thế nào để đẩy mạnh hơn truyền thông cho khoa học xã hội, để mang kho tàng kiến thức đến được với mọi người? Khi số đông các nhà xuất bản lớn hướng sự tập trung vào những nghiên cứu y khoa liên quan đến COVID-19, nhu cầu cho những nghiên cứu xã hội về cuộc khủng hoảng hiện tại là hạn chế. Tuy nhiên, những kiến thức này lại rất cần thiết đối với người dân và đặc biệt là các nhà hoạch định chính sách. Do vậy, làm nghiên cứu đơn thuần là chưa đủ, để những kiến thức này trở nên hữu dụng, việc sắp xếp và trình bày lại là tiên quyết. Bên cạnh đó, tác giả cũng nhấn mạnh thêm, ta cũng cần cân nhắc kĩ lưỡng lại cách các nhà khoa học xã hội đối thoại với dư luận và cách thức họ trình bày những kiến thức, nghiên cứu trên các nền tảng mạng xã hội.

Khi COVID-19 dần không chỉ khiến con người suy kiệt về sức khỏe mà còn tạo ra sự giãn cách trong xã hội (social distancing), những yếu tố về an toàn và đạo đức cần được xem xét lại để phục vụ thực hiện những nghiên cứu chất lượng trong bối cảnh những giao tiếp trực tiếp cần được hạn chế tối đa. Giãn cách xã hội còn trực tiếp ảnh hưởng tới sự phát triển và phổ biến của khoa học xã hội khi việc chuyển hướng sang học tập và nghiên cứu trực tuyến sẽ là gánh nặng lớn cho các thư viện. Bên cạnh đó, đại dịch còn ảnh hưởng tới cuộc sống và sự nghiệp của các nhà nghiên cứu khi các nguồn tài trợ, các viện nghiên cứu dần cắt giảm các khoản hỗ trợ.

Đại dịch COVID-19 đã được nhà nghiên cứu Graham Scambler ví như một “thí nghiệm về sự phá vỡ” (breaching experiment) trên diện rộng. Đại dịch đã phá vỡ trạng thái thông thường, và làm nổi bật những những cấu trúc tiềm ẩn đã đảm bảo cho sự vận hành trơn tru của xã hội. Điều này cũng có thể được chứng kiến trong nghiên cứu khoa học xã hội. Khi mà các nhà nghiên cứu phải cách ly, các sự kiện bị hủy, cuộc sống nghiên cứu bị xáo trộn và dừng lại, đây sẽ là một cơ hội để suy xét lại và trân trọng hơn những điều bình thường.

* Nguyễn Quốc Hùng, Ritsumeikan Asia Pacific University, Nhật Bản (email: [email protected])


Bài liên quan:


Ý kiến bạn đọc (0):